|
SHTETI DHE SH
Jam emigrante. E dua Atdheun!
Me thoni ju lutem çfare ka ndryshuar?
Mimoza Kallfa-Ahmeti
Emigrante ne Itali
Kurrsesi mos e humb durimin, paçka se ndokush mund te thote, se nuk mund ta duash Atdheun, nese nuk kthehesh te punosh e jetosh pergjithmone atje. Keto jane parulla te vjetra moniste te dala boje.
Nuk mund kurre te kondicionohet dashuria me pranine fizike ne Atdhe, ashtu si nuk mund te kondicionohet dashuria per nenen apo babane me te qenit a te rrojturit domosdo prane tyre ne nje shtepi.
Familja, nga e cila kemi rrjedhur,ne te gjithe emigrantet, vazhdon jeten e saj atje ne atdhe, nderkohe qe ne neper bote kemi krijuar ose jemi transferuar me familjet tona duke u larguar prej vatres familjare çfare relativisht edhe ne Shqiperi e kemi bere.
Ne qofte se nje vajze nga Gjirokastra eshte martuar ne Durres e familjen e prinderve e takon nje here ne disa muaj nuk e di se si dikush mund te thote se nuk i do prinderit e vet. Nuk jetojme ne kohen e familjeve partiarkale me njeqind pjestare e deri ne 20 martesa.
Tani le ti zgjerojme dimensionet e kesaj levizje ne hapsiren nga Durresi ne Itali. Per mua shume pak gjera ndryshojne ne raportin e individit te larguar me familjen e prinderve. Jo vetem aq por duke qene ne nje shtet tjeter gjithsekush prej nesh mund te beje per prindet e te afermit shume me teper nga se mund te benin po te ishin prane tyre.
Njerezit tane mund ta kene peng ne shpirt largesine, por ata i jane shume mirenjohes faktit se njerzit e tyre te dashur larg, jane i vetmi burim i jetes. Kjo kushtezim ekonomik i jetes se tyre nuk e ka ftohur sadopak ndjenjen e dashurise por perkundrazi eshte shtuar dhe bere me e zjarrte sepse ka brenda dhe mirenjohjen se i shpeton nga skamja.
Dhe nuk jane pak familje ne nivelin e varferise absolute.
Dhe nuk jane pak emigrante qe dergojne para ne Atdhe.
Çdo vit emigracioni shqiptar neper bote dergon nje shume prej 500 milion dollare. E keto para hyjne ne qarkullin ne sistemin ekonomik shqiptar duke i dhene atij nje frymemarrje.
Perftyroni sikur keto 500 milion dollare te mungonin per nje vit. Kushdo qe ka sado pak haber nga financat e kupton menjehere gropen e zeze qe do te krijonte humbja e ketij burimi te madh financiar pa llogaritur ekseset shoqerore si rezultat e urise qe mund te pllakoste.
Prandaj po ti gjykosh ne kompleks te tere aspektet e emigracionit humbjet e perfitimet, do te konstatosh se emigracioni gjithesesi eshte e mbetet faktori me pozitiv i shoqerise shqiptare ne keto 10 vjet. E dime qe ka firo te madhe intelektuale, por nje popull me energji si i yni gjithmone do te krijoje cilesi te reja ne art e kulture e ne aspekte te tjera te veprimtarise shoqerore. Kjo per faktin se Shqiperia eshte e hapur. Komunikon me Eurpen dhe vendet e tjera ne te pese kontinentet...
Ka hyre e po hyn teknologjia moderne. Studente shqiptare gjen ne te gjitha universitetet e Botes, nga Milanoja e Roma juaj, ne Bostonin tone, ne New York, Cikago, Toronto, Londer, Stamboll, Moske, Bukuresht, Sofje madje deri ne Japoni kane shkuar. Prandaj premisat e zhvillimit te Shqiperise megjithe largimin e madh te specialisteve "emigrimi i trurit", prak se prap jane me te medha se kurr me pare.
Por nderkohe ky emigracin aktual qe edhe ai eshte i shperndare ane e mbane, eshte me i neperkemburi institucionalish por edhe moralisht. Emigrantet jane njerzit e sakrificave pjesa me energjike e popullit tone sot, njerezit e e privimeve me te medha, shpesh here edhe perbuzjeve e perndjekjeve raciste. Shumica e tyre jane ne lufte te perditeshme per te perballuar jeten ne kushte te pabarabarta me vendasit e shteteve ku ndodhen e ndonje here ne raport me emigracionin tjeter te huaj ne ato vende.
Te jesh nje filipinas ne Greqi,nuk te thote kurrkush kurrgje, te jesh shqiptar jeton me friken e tmerrin e persekutimit dhe me e vogla ekstradimit, çka nenkupton shkatrrimin ekonomik.
Kam punuar ne Greqi me disa emigrant turq te cilet nuk e ndjenin kurrsesi friken e shqiptareve sepse shtireshin si kurd dhe e kalonin lumin. Po shqiptari i shkrete si do te bente kur masmedia propogandonte nje urrejte shtazarake ndaj tij. Tani ti thuash atyre 350 mijeve ca thone gjysem milioni, kthehuni nga keni adhur, ata me siguri kete thirrje do ta marrin per provokim.
Po emigrantet shqiptare ne vende te tjera mos jane ne kushte ideale? Kurrsesi. Ata jane me te varferit e atyre vendeve, sado qe hapsira e lirise dhe demokracise se ketyre vendeve u krijon ligjerisht kushte barazie e drejtesie.
Shumica e emigranteve jane pa shtepi e katandi, pa kurrgje te trasheguar, me rroga me te vogla, me qera te shtrenjta, e prap se prap nuk terhiqen ne kete gare te pabarabarte me vendasit, luftojne per t'ju pershtatur kushteve te jetes e konkurences, punojne shume, kursejne, çojme ne Shqiperi dhe mbajne edhe familjet e veta. Mirepo perkundrejt kesaj, shteti qe kane pas, institucionet qeveritare, ju kane nje borgj te madh ketyre njerezve sepse ne Shqiperi nuk ka rend, nuk ka ligj dhe nuk e di ka apo nuk ka shtet.
Them se nuk ka shtet ne kuptimin e sundimit te ligjit e jo te Maliqit, te policise e te rendit te papolitizuar e jo policeve me maske qe rrahin deri ne mizori kundershtaret politik, nderkohe qe dhe kjo polici ne te vertete nuk ka kundershtar te vet opoziten por bandat, hajdutet, kusaret, mafian qe i shtrin fijet ne hallkat e pushtetit, nderkohe qe vete kjo polici, e keta police te shkret qe kthehen ne marioneta te politikes, kane te ardhura aq te pakta, e jane aq te varfer sa te thuash se ka mbetur ndonje i pakorruptuar do te ishte nje cudi e madhe sepse lind vertete dyshimi se mese e mban familjen e tij e shkreti polic. Prandaj edhe rendi eshte pasqyre e rendmbajtesve. Kush eshte ai qe guxon te shkoje ne Shqiperi, kur merr lajme se autobuzi i linjes Tirane- Lezhe ndalohet ne mes te dites prej tre kapucioneve te zinj, vritet nje udhetar veç per te terrorizuar te tjeret dhe grabiten qytetaret nje e nga nje pa u tronditur keto kapuçion te zinj per udhetarin qe jepte shpirt.
Tani ne e kemi kritikuar Xhani Amelion per mungese realizmi, OK,sic thone amerikanet, mirepo skena e njeriu qe vdiq ne nje makine dhe njerzit e harrojne eshte gjithesesi me e paqme se sa te vrasesh nje qyterar ne autobuz dhe nderkohe qe ai jep shpirt pa as dhe ndihmen me te vogel bashkatdhetaret e tij vazhdojne grabitjen si pa gje te keq.
Megjithese kjo eshte nje teme tjeter, prap se prap, efekti qe ben filmi tek emigrantet per ngjarjet e 91-shit, ka qene shume me i vogel se sa dhimbja shkatrruese qe u ka shkaktuar ky lajm i ca muajve me pare.
Kush nga emigrantet shqiptare neper bote do ta desheronte fatin e ketij udhetari. Kush nga keta emigrante ne bote do ta desheronte fatin e nje emigranti intelektual nga Bostoni, figure e njohur, ish petagog ne Universitet, qe la familjen, la gruan dhe femijet ketu dhe u kthye ne Atdhe per t'u marre me biznes, dhe pak kohe mevone e gjeten te vrare e hedhur ne nje kanal ne Linze, rreze Dajtit.
Pra ky emigracion jo vetem qe nuk respektohet nga institucioni i shtetit per ndihmen e pazevendesueshme qe jep (nuk e dime nese ekziston ende ministria fantazem e emigracionit),perkundrazi persekutohet shpirterisht, denohet te vuaje ne mergim e te mos kete kurajon te shkoje ne Atdhe per tu çmallur me njerzit e vet, e jo me per te shkuar e per te jetuar pergjithmone, ç'ka do te ishte nje vetvrasje e dyfisht per ata dhe njerzit qe prej tyre mbajne frymen gjalle ne vendlindje.
Edhe ndonje koncert me artiste te mbledhur te emigracionit, si ca kengetare qe kendojne restoranteve te New Yorkut, nuk mund ti krijoje institucionit te shtetit kurrfare fasade qe te shpreh angazhimin e tij per "gjakun e vet te shprishur" siç thone sot e 500 vjet me dhimbje arbereshet e Italise, te cilet i ruajne traditat e lidhjet me token e te pareve pertej detit.
Per çamet, qindra mijra njerez te debuar, te vrare, te djegur dhe gjalle deri dhe foshnja, prej grekerve te pas luftes, te denuar per te mos u kthyer ne vatrat e tyre, ne trojet e tyre historike, prej grekeve te sotem, duke u a mohuar pronen, kete te drejte te ligjeshme te cilen gjermanet dhe austriaket u a njohen izraeliteve te debuar e perndjekur, per keta shteti nuk flet.
Kjo popullsi shqiptare autoktone ne veriun e Greqise eshte e abandonuar dy here, prej qeverise greke dhe prej qeveritareve te popullit shqiptar.
Ndersa per arvanitasit e Greqis, shteti dhe shtetaret shqiptar nuk jane degjuar qofte dhe nje here te vetme te thone diku ne ndonje institucion te te drejtave te njeriut ne Europe, se ata qindra mijra arvanitas shqipfoles e me origjine te larget shqiptare, duhet te kene te drejten e shkollimit ne gjuhen e tyre arvanitase e te drejta te tjera qe Karta e Kombeve te Bashkuara dhe ajo e Helsinkit u a njohin te tere minoriteteve apo bashkesive etnike ne bote.
Shteti hesht kur ne Kakavije policet grek e trajtojne si skllave nje vajze shqiptare, kur vrasin shqiptar ne zonen kufitare apo brenda territorit shqiptar, apo kur trajtojne si kafshe madje deri sa i sterilizojne djemt shqiptar si Flamur Pisli, i cili ne nje revolte te deshperuar rremben nje autobus dhe policia shqiptare e vret bashkatdhetarin e vet pa kurrfare dhimbje per tragjedine njerezore te tij. Emigranti nga Pisli i Matit mbeti simboli i tragjedise se dhimbeshme te emigracionit shqiptar.
Shteti shqiptar hesht edhe kur shkrimtari e studiuesi i shquar arvanitas Aristidh Kolia, ish president i Arvanitasve te Greqise,vritet me metoda te sterholluara nga qarqet ultranacionaliste greke, çka arvanitasi i madh i'a pohoi kur ishte ne shtratin e vdekjes edhe ambasadorit shqiptar ne Greqi. Çfare pret emigracioni nga ky shtet, nga keta shtetar e rrogtare te korrupsionit, dhe ne keto kushte kush do ta desheronte kthimin tragjik ne Atdhe.
Ne imagjinaten e ndezur te politikaneve, ne thirrjet dhe premtimet demagogjike elektorale gjithmone do te kete emigrante qe " kthehen per te punuar pergjithmone ne Atdhe", nje fraze e huazur ne menyre cinike nga oratoria e diktatorit Enver Hoxha "te shkojme te punojme pergjithmone ne fshat". O Zot sa te pacipe qe jane!
|
|
